Kısa cevap
Uygun şirketlerin hisselerini gerçekten alıp satmak, hızlı da olsa caizdir: bu bir alım satımdır (Uluslararası İslam Fıkıh Akademisi, 63 sayılı karar). Faizli krediyle alım, açığa satış, opsiyonlar, CFD’ler ve teslimatsız sözleşmeler ise haramdır. Âlimler kumara benzeyen spekülasyona karşı da uyarır.
Kurumlar ne diyor
Kaynağıyla birlikte resmî görüşler. Rozet, Assabile’in görüşünü değil kurumun görüşünü özetler.
-
Uluslararası İslam Fıkıh Akademisi İslam İşbirliği Teşkilatı, CiddeŞartlı caiz
Meşru hisseleri alıp satmak caizdir; faizli krediyle alım, sahip olunmayan hisselerin satışı, opsiyonlar, teslimatsız sözleşmeler ve saf kumar olarak nitelenen endeks alım satımı haramdır.
63 (1/7) sayılı karar, 1992
-
Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek KuruluŞartlı caiz
Açığa satış ve varantlar haramdır; hisse senedi ticareti gerçekten sahip olunan menkul kıymetler üzerinden yapılmalıdır.
Açığa satışa dair fetva (2020); 2025/64 sayılı karar (varantlar)
Görüşler olduğu gibi aktarılır; başka âlimler farklı düşünebilir. Yöntem ve uyarılar
Ülkenize göre
- Fransa
- Aracı kurumların sunduğu ertelenmiş ödeme hizmeti (SRD) ve CFD’ler krediye ya da teslimatsız sözleşmelere dayanır: dışlanırlar.
- Türkiye
- Kredili işlem ve açığa satış dışlanır; Diyanet’e göre varant da öyledir (2025).
Caiz olan
Bir hisse satın alıp sahibi olmak ve sonra onu satmak, ister yıllarca ister birkaç saat elde tutulsun, meşru bir alım satımdır; yeter ki şirket uygun olsun (bkz. hisse senedi uygunluk taraması) ve alım kişinin kendi parasıyla ödensin.
Haram olan
Uluslararası İslam Fıkıh Akademisi şunları dışlamıştır (63 (1/7) sayılı karar, 1992):
- aracı kurumun faizli borcuyla finanse edilen kredili alım;
- insanın yanında olmayan şeyi satmasını yasaklayan hadise dayanarak (Ebû Dâvûd 3503), ödünç alınan ya da sahip olunmayan hisselerin açığa satışı;
- opsiyonlar ve teslimatsız kapanan vadeli işlemler;
- saf kumar olarak nitelenen endeks alım satımı.
CFD’ler (fark sözleşmeleri) de bu yasakların kapsamına girer: hiçbir şeye sahip olunmaz, fiyat değişimi üzerine bahse girilir; çoğu zaman da kaldıraç ve finansman ücretleri söz konusudur.
Spekülasyon ve kumar
Day trading kendi başına meysir (kumar) değildir, çünkü gerçek bir mülkiyet değişimi vardır. Ancak âlimler uyarır: şirketler hakkında bilgi sahibi olmadan, çok kısa vadeli bahislerle yönlendirilen ve tekrarlanan kayıplara yol açan bir faaliyet kumara yaklaşır ve kişinin kendisine zarar verir. İhtiyat, bahse girmek yerine yatırım yapmayı gerektirir.
Ayetler
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِنَّمَا ٱلْخَمْرُ وَٱلْمَيْسِرُ وَٱلْأَنصَابُ وَٱلْأَزْلَٰمُ رِجْسٌ مِّنْ عَمَلِ ٱلشَّيْطَٰنِ فَٱجْتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ٩٠ إِنَّمَا يُرِيدُ ٱلشَّيْطَٰنُ أَن يُوقِعَ بَيْنَكُمُ ٱلْعَدَٰوَةَ وَٱلْبَغْضَآءَ فِى ٱلْخَمْرِ وَٱلْمَيْسِرِ وَيَصُدَّكُمْ عَن ذِكْرِ ٱللَّهِ وَعَنِ ٱلصَّلَوٰةِ فَهَلْ أَنتُم مُّنتَهُونَ ٩١
90 Ey iman edenler! Şarap (içki), kumar, putlar ve fal okları, Şeytan'ın pis işlerindendir. Artık bunlardan kaçının ki, kurtuluşa eresiniz.
91 Şeytan, içki ve kumarla, ancak aranıza düşmanlık ve kin sokmak; sizi Allah’ı anmaktan ve namazdan alıkoymak ister. Artık vazgeçiyor musunuz?
Hadisler
لا تبع ما ليس عندك
Sık sorulan sorular
“Komisyonsuz” bir uygulamada trading helal mi?
Her şey ne satın aldığınıza ve bunun nasıl finanse edildiğine bağlıdır: peşin ödenen gerçek ve uygun hisseler ise evet; CFD, kredili işlem ya da opsiyon ise hayır.
Aracı kurumların “İslami” hesapları sorunu çözer mi?
Çoğu zaman gecelik finansman ücretlerini kaldırırlar; ama ürün hâlâ bir CFD ya da kaldıraçlı bir sözleşmeyse diğer yasaklar geçerliliğini korur.