İçeriğe geç

Nisâ Suresi’nin fazileti ve faydaları

4. sure 176 ayet Medeni

Nisâ Suresi, Peygamber ﷺ’e Tevrat yerine verilen yedi uzun sûredendir; o ﷺ “Kur’ân’ın ilk yedi sûresini öğrenen âlimdir” buyurmuştur. Onu gece namazında Bakara ve Âl-i İmrân ile birlikte okurdu. Farzlar ve miras sûresidir; birçok büyük günahı açıklar ve İbn Mes’ûd’un dünyaya ve içindekilere değişmeyeceğini söylediği ümit âyetlerini içerir.

Abdurrahman es-Sudeys sesinden Nisâ Suresi’ni oku Tüm tilavetler

Kısaca faziletleri

  • Peygamber ﷺ onu gece namazında okurdu

    Huzeyfe bir gece Peygamber ﷺ ile namaz kıldı; o, ağır ağır Bakara’yı, sonra Nisâ’yı, sonra Âl-i İmrân’ı okudu. Hz. Âişe de onun bazı geceleri baştan sona Bakara, Âl-i İmrân ve Nisâ ile ihya ettiğini, müjde âyetlerinde dua edip korkutma âyetlerinde Allah’a sığındığını haber vermiştir.

    SahihMüslim (772), Ebû Dâvûd (871) ve Tirmizî (262) HasenAhmed b. Hanbel (6/119) ve Ebû Ya’lâ (4842)

  • Öğreneni âlim kılan yedi uzun sûreden

    Peygamber ﷺ’e Tevrat yerine verilen yedi uzun sûredendir; o ﷺ “Kur’ân’ın ilk yedi sûresini öğrenen kimse âlimdir (hibr)” buyurmuştur.

    SahihAhmed b. Hanbel (6/82) ve Hâkim HasenTayâlisî (Müsned, 1012) ve Ahmed b. Hanbel (4/107)

  • Farzlar ve miras sûresi

    Ömer b. Hattâb “Bakara, Nisâ, Mâide, Hac ve Nûr sûrelerini öğrenin; çünkü farzlar onlardadır” derdi. Nisâ Suresi özellikle miras âyetleriyle öne çıkar.

    SahihHâkim ve Beyhakî (Şuabü’l-îmân, 2451)

  • Birçok büyük günahın açıklanması

    Büyük günahlar sorulduğunda İbn Mes’ûd “Nisâ’nın başından otuzuncu âyetine kadar olanlar” demiştir; ardından Allah onlardan sakınana şöyle vaat eder: “Size yasaklanan büyük günahlardan kaçınırsanız küçük günahlarınızı örteriz ve sizi değerli bir yere koyarız.”

    SahihBezzâr (1532) ve Taberânî (el-Mu’cemü’l-kebîr, 8504)

  • Ümit ve mağfiret âyetleri

    İbn Mes’ûd “Nisâ’da öyle beş âyet var ki onları dünyaya ve içindekilere değişmem” demiştir; bunlardan biri: “Allah kendisine ortak koşulmasını bağışlamaz, bunun dışındakileri dilediğine bağışlar.” Katâde de İbn Abbâs’tan, bu sûrede inen sekiz âyetin bu ümmet için güneşin doğup battığı her şeyden daha hayırlı olduğunu nakletmiştir.

  • Peygamber ﷺ onu dinleyip ağladı

    Peygamber ﷺ Abdullah b. Mes’ûd’dan kendisine Kur’ân okumasını istedi; o, Nisâ Suresi’ni “Her ümmetten bir şahit getirdiğimiz ve seni de bunlara şahit getirdiğimiz zaman nasıl olacak?” âyetine kadar okudu; başını kaldırınca Peygamber ﷺ’in gözlerinden yaşlar aktığını gördü.

Ne zaman okunur

  • Gece namazında; Peygamber ﷺ onu Bakara ve Âl-i İmrân ile birlikte okurdu (Huzeyfe hadisi, Müslim)

Faziletine dair hadisler

Her hadisin Arapça metni, tercümesi, kaynağı ve sıhhat derecesi.

صليت مع النبي ﷺ ذات ليلة، فافتتح البقرة، فقلت: يركع عند المائة ثم مضى، فقلت: يصلي بها في ركعة فمضى، فقلت: يركع بها، ثم افتتح النساء فقرأها، ثم افتتح آل عمران فقرأها، يقرأ مترسلًا …

“Bir gece Peygamber ﷺ ile namaz kıldım. Bakara’ya başladı; yüz âyette rükûa varır dedim, devam etti; onu bir rekâtta okur dedim, devam etti; sonra Nisâ’ya başlayıp onu okudu, ardından Âl-i İmrân’a başlayıp onu okudu; ağır ağır okuyordu…”

Huzeyfe b. el-Yemân rivayet etmiştir Müslim (772), Ebû Dâvûd (871) ve Tirmizî (262) Sahih Müslim rivayet etmiştir; Tirmizî “hasen sahih” demiştir

كان رسول اللّه ﷺ يقوم الليلة التمام فيقرأ سورة البقرة، وسورة آل عمران، وسورة النساء، لا يمر بآية فيها استبشار إلا دعا اللّه عز وجل ورغب، ولا يمر بآية فيها تخويف إلا دعا الله عز وجل واستعاذ

Resûlullah ﷺ geceyi baştan sona ibadetle geçirir, Bakara, Âl-i İmrân ve Nisâ sûrelerini okurdu; müjde içeren bir âyete gelince mutlaka Allah’a dua edip rağbet gösterir, korkutma içeren bir âyete gelince de mutlaka dua edip O’na sığınırdı.

Hz. Âişe rivayet etmiştir Ahmed b. Hanbel (6/119) ve Ebû Ya’lâ (4842) Hasen Senedi hasendir; mütâbaat ve şâhidlerle güçlenir

من أخذ السبع الأول من القرآن فهو حبر

“Kur’ân’ın ilk yedi sûresini öğrenen kimse âlimdir (hibr).”

Hz. Âişe rivayet etmiştir Ahmed b. Hanbel (6/82) ve Hâkim Sahih Hâkim sahih saymış, Zehebî de onaylamıştır; Elbânî es-Silsiletü’s-sahîha’da (2305) zikretmiştir

أعطيت مكان التوراة السبع الطوال، ومكان الزبور المئين، ومكان الإنجيل المثاني، وفضِّلت بالمفصل

“Bana Tevrat’ın yerine yedi uzun sûre, Zebur’un yerine Mi’ûn, İncil’in yerine Mesânî verildi; Mufassal ile de üstün kılındım.”

Vâsile b. el-Eska’ rivayet etmiştir Tayâlisî (Müsned, 1012) ve Ahmed b. Hanbel (4/107) Hasen senedi hasendir

ما بين أول سورة النساء إلى رأس الثلاثين

Büyük günahlar sorulduğunda İbn Mes’ûd “Nisâ Suresi’nin başından otuzuncu âyetine kadar olanlar” demiştir.

Abdullah b. Mes’ûd sözü Bezzâr (1532) ve Taberânî (el-Mu’cemü’l-kebîr, 8504) Sahih Senedi sahihtir; Heysemî: râvileri Sahîh’in râvileridir

تعلموا سورة البقرة، وسورة النساء، وسورة المائدة، وسورة الحج، وسورة النور؛ فإن فيهن الفرائض

“Bakara, Nisâ, Mâide, Hac ve Nûr sûrelerini öğrenin; çünkü farzlar onlardadır.”

Ömer b. Hattâb sözü Hâkim ve Beyhakî (Şuabü’l-îmân, 2451) Sahih Hâkim Buhârî ve Müslim’in şartına göre sahih saymış, Zehebî de onaylamıştır

Yaygın ama sabit olmayan rivayetler

Ömer’e nispet edilen “Bir gecede Bakara, Âl-i İmrân ve Nisâ’yı okuyan kânitler arasına yazılır” sözünün senedi zayıftır: hadiste gevşek olan Vikâ b. İyâs’tan gelir ve Saîd b. Cübeyr Ömer’e yetişmemiştir. Sabit olanlar yeterlidir.

من قرأ البقرة وآل عمران والنساء في ليلة كتب من القانتين

“Bir gecede Bakara, Âl-i İmrân ve Nisâ’yı okuyan, kânitler (Allah’a gönülden itaat edenler) arasına yazılır.”

Ömer b. Hattâb sözü Ebû Ubeyd (Fezâilü’l-Kur’ân) ve Beyhakî (Şuabü’l-îmân, 2424) Zayıf Zayıftır: senedinde hadiste gevşek olan Vikâ b. İyâs vardır ve kopukluk bulunur; Saîd b. Cübeyr Ömer’e yetişmemiştir

Sûrenin konuları

  • Allah’tan sakınma, yetimlere ve kadınlara iyilik ve haklarının verilmesi
  • Miras sistemi ve terekenin adaletle paylaştırılması
  • Eşler arasındaki ilişki, aile hükümleri ve akrabalık hakları
  • İslâm’da yönetimin esasları: adalet, emanet, Allah’a, Resûlüne ve ulü’l-emre itaat
  • Allah yolunda cihada teşvik, hicret ve korku namazı
  • Münafıkların tabiatının ortaya konması ve şerlerinden sakındırma
  • Ehl-i kitapla tartışma ve Îsâ hakkındaki sözlerinin çürütülmesi
  • Canların korunması, hata ile öldürmenin hükümleri ve malların korunması

Ana amacı: Müslüman toplumu ve ilişkilerini düzenlemek, hakları korumak, cihada teşvik etmek ve Mesîh’in öldürüldüğü iddiasını çürütmek.

Nisâ Suresi hakkında

Nisâ Suresi Medine’de inmiştir; Mushaf sıralamasında 4. sûredir ve Bakara’dan sonra en uzun Medenî sûredir; Mümtehine’den sonra nazil olmuştur. Medenî oluşunu, Buhârî’nin rivayet ettiği Hz. Âişe’nin şu sözü destekler: “Bakara ve Nisâ sûreleri ancak ben Resûlullah ﷺ’in yanındayken indi.” Kadınlarla ilgili hükümlerinin çokluğundan dolayı bu adı almıştır; “küçük Nisâ” denilen Talâk Suresi’nden ayırmak için “büyük Nisâ Suresi” diye de anılır.

Nisâ Suresi tefsiri Nisâ Suresi’ni başka kârilerden dinle

Arapça ayrıntılı inceleme

Arapça metnin tamamı: tanıtım, faziletler, konular ve her hadisin senet ve sıhhat incelemesi.

  1. التعريف بسورة النساء
  2. فضائل سورة النساء وخَصائصُها
  3. ومن وجوه المناسبة بين هذه السورة وبين سورة آل عمران التي قبلها
  4. مقاصد سورة النساء
  5. تلخيص سورة النساء
  6. الأحاديث الواردة في الفضل ودرجتها

14 Ekim 2026 Çarşamba 3 جمادى الأولى 1448 هـ