İçeriğe geç

Dede ve üç erkek kardeş: mirasın paylaşımı

Çoğunluk görüşüne göre paylaşım, her payın dayanağıyla. Tutarları görmek için terekenin değerini ekleyin veya örneği ailenize uyarlayın.

Paylaşım sonucu

Bir erkek vefat etti; geride dedesi (babasının babası) ve 3 öz erkek kardeşi kaldı.

Bu örneği değiştir

Kim ne alır?

  1. Dede 13 %33,33
  2. 3 öz erkek kardeşkişi başı 2/9 23 %66,67

Aile ağacı

Dede 13
3 öz erkek kardeş 23kişi başı 2/9
Vefat edenالمتوفى
Tutarları ekle İsteğe bağlı: her payın tutarı, cihazınızda hesaplanır.

Bu tutarlar cihazınızdan çıkmaz ve paylaşılan bağlantıda yer almaz.

Paylar neden böyle?

  • Dede13

    Dede terekenin üçte birini (1/3) alır; bu, kardeşlerle paylaşmaktan daha avantajlıdır (Zeyd b. Sâbit’in yolu).

  • 3 öz erkek kardeş23

    Kardeşler dedeyle paylaşır (Zeyd b. Sâbit’in yolu): her erkeğe iki kadının payı.

    Nisâ suresi, 176. ayet Hadis: Sahîh-i Buhârî 6737

Bu paylaşımın ayetleri

Metin, meal ve açıklama; tilavetini dinleyin.

Nisâ suresi, 176. ayet

يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ ٱللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِى ٱلْكَلَٰلَةِ إِنِ ٱمْرُؤٌا۟ هَلَكَ لَيْسَ لَهُۥ وَلَدٌ وَلَهُۥٓ أُخْتٌ فَلَهَا نِصْفُ مَا تَرَكَ وَهُوَ يَرِثُهَآ إِن لَّمْ يَكُن لَّهَا وَلَدٌ فَإِن كَانَتَا ٱثْنَتَيْنِ فَلَهُمَا ٱلثُّلُثَانِ مِمَّا تَرَكَ وَإِن كَانُوٓا۟ إِخْوَةً رِّجَالًا وَنِسَآءً فَلِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ ٱلْأُنثَيَيْنِ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمْ أَن تَضِلُّوا۟ وَٱللَّهُ بِكُلِّ شَىْءٍ عَلِيمٌۢ ۝١٧٦

176. Senden fetva isterler. De ki: Allah size kelâle/babasız ve çocuksuz miras bırakan kimse hakkında hükmü açıklıyor. Eğer çocuğu olmayıp bir kız kardeşi bulunan kimse ölürse, bıraktığının yarısı kız kardeşinindir. Eğer kız kardeş ölür de çocuğu da bulunmazsa, erkek kardeş malının tümüne varis olur. Eğer iki kız kardeşi varsa bu ikisine (erkek kardeşin bıraktığı) mirasın üçte ikisi düşer. Eğer mirasçılar erkek ve kadın kardeşler ise, erkeğe iki kadının hissesi kadar düşer. Sapmayasınız diye Allah size (hükmünü) açıklıyor. Allah her şeyi hakkıyla bilendir.

Mahmud Halil el-Husari

Ayetin açıklaması

-Ey Resul!- Sana kelâle'nin (babasız ve çocuksuz miras bırakan kimse) mirası hakkında fetva vermen için soruyorlar. Kelâle, ölüp arkasında ana-baba ve çocuk bırakmayan kimsedir. Bunun ile ilgili durumu Allah bildirir de. Eğer bir kimse ölüp arkasında ana-baba ve çocuk bırakmaz ise onun (anne-baba) bir öz kız kardeşi veya babadan bir kız kardeşi varsa miras olarak malının yarısını farz olarak alır. Öz erkek kardeşi veya babasından bir erkek kardeşi de eğer onunla beraber farz sahibi yok ise asabe olarak yani mirastan hak sahipleri haklarını aldıktan sonra artan mirası alır. Eğer onunla beraber farz sahibi varsa geri kalan mirası ondan sonra alır. Eğer öz kız kardeşler veya babadan kız kardeşler iki veya daha fazla sayıda olurlarsa farz olarak üçte ikisini alırlar. Şayet öz veya baba bir erkek kardeşler ile beraber kız kardeşler var ise mirastan geriye kalan malı (erkeğe iki kıza bir pay) kuralına göre dağıtılır. Allah size kelâlenin miras hükmünü ve başka hükümleri de yanlışa düşmemeniz için açıklamaktadır. Allah her şeyi bilir. Hiçbir şey O'na gizli kalmaz.

Adım adım hesap

  1. Farz paylar

    • Dede : 13 (üçte bir)
  2. Hesabın aslı: 3

    Bütün paylar aynı paydaya getirilir: tereke 3 eşit paya bölünür (aslü’l-mesele).

  3. Dede ve kardeşler

    Dede ve kardeşler için 1 kalır. Dedenin her yolla alacağı karşılaştırılır:

    • Kardeşlerle paylaşma (8 pay, ikisi onun) : 14
    • Terekenin üçte biri : 13 — seçildi
  4. Kalan

    Farz paylardan sonra 2/3 kalır. Kalanın mirasçıları (asabe): 3 öz erkek kardeş.

  5. Her grubun kendi içinde paylaşımı

    • 3 öz erkek kardeş: 2/3, yani kişi başı 2/9.
  6. Son esas: 9 pay

    Herkesin tam sayıda pay alması için esas 3 sayısından 9 sayısına çıkarılır (tashih).

    MirasçıPay9 üzerinden payKişi başı
    Dede 13 3 3
    3 öz erkek kardeş 23 6 2
    Toplam19

Mezheplere göre

Bu meselede mezhepler aynı paylaşımı yapmaz:

Mirasçı CumhurHanefîMâlikîŞâfiîHanbelî
Dede 13 1 13 13 13
3 öz erkek kardeş 23 0 23 23 23

Renkli sütun seçilen mezheptir. Mezhepler arasındaki farkları anlayın

Benzer diğer örnekler

13 Ekim 2026 Salı 2 جمادى الأولى 1448 هـ