Peygamber ﷺ Gâşiye Suresi’ni cuma ve iki bayram namazında “Sebbihisme rabbike’l-a’lâ” sûresinden sonra okurdu; bayram cumaya denk geldiğinde her iki namazda da ikisini okurdu. Mufassal’dan olan bu sûre, kıyamet günü insanların hâlini hatırlatır ve Allah’ın yaratılıştaki kudret delilleri üzerinde düşünmeye çağırır.
Peygamber ﷺ cuma ve iki bayram namazında “Sebbihisme rabbike’l-a’lâ” ile “Hel etâke hadîsü’l-gâşiye”yi okur, ikisi aynı güne denk geldiğinde her iki namazda da okurdu. Nu’mân’ın bir rivayetine göre cuma namazında onu Cuma Suresi ile birlikte de okumuştur.
Vâsile b. el-Eska’ hadisine göre, Peygamber ﷺ’e fazladan verilen ve onunla diğer peygamberlere üstün kılındığı Mufassal’dandır: “… ve Mufassal ile üstün kılındım.”
Gâşiye haberi
Dikkati uyandıran bir soruyla başlar: “Gâşiye’nin haberi sana geldi mi?” Gâşiye, insanları dehşetleriyle kuşatan kıyamet günüdür.
Âhireti hatırlatma ve kudret delilleri
Amacı, âhireti, oradaki mükâfat ve cezayı hatırlatmak ve Allah’ın yaratılıştaki kudret delillerine dikkat çekmektir; ta ki insanlar hesap için O’na döneceklerini bilsinler.
Ne zaman okunur
Cuma namazında, ikinci rekâtta “Sebbihisme rabbike’l-a’lâ”dan sonra; bir rivayete göre Cuma Suresi ile birlikte (Müslim)
İki bayram namazında; bayram cumaya denk gelirse her iki namazda (Müslim)
Faziletine dair hadisler
Her hadisin Arapça metni, tercümesi, kaynağı ve sıhhat derecesi.
كان رسول الله ﷺ يقرأ في العيدين وفي الجمعة بـ ﴿سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى﴾ و ﴿هَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ الْغَاشِيَةِ﴾ قال: وإذا اجتمع العيد والجمعة في يوم واحد يقرأ بهما أيضًا في الصلاتين
Resûlullah ﷺ iki bayramda ve cumada “Sebbihisme rabbike’l-a’lâ” ile “Hel etâke hadîsü’l-gâşiye”yi okurdu. Bayram ile cuma aynı güne denk geldiğinde her iki namazda da bunları okurdu.
أن النبي ﷺ كان يقرأ في الجمعة بـ ﴿سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى﴾ و ﴿هَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ الْغَاشِيَةِ﴾
Kıyamet günü kâfirlerin ve müminlerin hâli ve her birinin karşılığı
Allah’ın yaratılıştaki kudret delilleri ve tefekküre davet
Peygamber ﷺ’e öğüt verme emri ve yüz çevirenlere azap tehdidi
Diriliş ve hesabın kesinliği: “Şüphesiz dönüşleri bizedir, sonra hesapları da bize aittir”
Ana amacı: Âhireti, oradaki mükâfat ve cezayı hatırlatmak ve Allah’ın kudret delilleri üzerinde düşünmeye çağırmak.
Gâşiye Suresi hakkında
Gâşiye Suresi tamamen Mekkî’dir; “Hel etâke hadîsü’l-gâşiye” sûresi diye de anılır ve yirmi altı âyettir. Mushaf sıralamasında 88., iniş sıralamasında 67. sûredir; Zâriyât’tan sonra ve Kehf’ten önce inmiştir. “Gâşiye” (kuşatıp saran), dehşetleriyle insanları kuşattığı için kıyamet gününe verilen addır.