Mikatlar: nerede ihrama girilir
Mikat, umre veya hac için Mekke’ye giden hacı adayının ihramsız geçmediği sınırdır. Peygamberimizin ﷺ Harem bölgesinin çevresinde belirlediği beş mikat vardır; işte nerede oldukları ve güzergâhınıza göre ne yapmanız gerektiği.
Peygamberimizin ﷺ belirlediği mikatlar
İbn Abbas şöyle rivayet eder: «Resûlullah ﷺ Medineliler için Zülhuleyfe’yi, Şamlılar için Cuhfe’yi, Necidliler için Karnü’l-Menâzil’i ve Yemenliler için Yelemlem’i mikat olarak belirledi. Bunlar hem oranın halkı hem de oralı olmadığı halde hac veya umre yapmak isteyip oralardan geçenler içindir. Bu mikatların berisinde olanlar yola çıktıkları yerden ihrama girer; hatta Mekkeliler Mekke’den.» Iraklılar için Zâtüırk’ı ise Hz. Ömer belirlemiştir; burayı Karnü’l-Menâzil’in hizasında olduğu için seçmiştir.
| Mikat | Bugünkü yeri | Kimler için | Mekke’ye uzaklık |
|---|---|---|---|
| Zülhuleyfe | Ebyâr-ı Ali, Medine’nin güney çıkışında | Medineliler ve Medine’den geçenler | 334 km |
| Cuhfe | Sahil yolu üzerinde, Râbiğ yakınında | Şam bölgesi, Mısır, Mağrip ve Avrupa’dan kara yoluyla veya kuzeybatıdan hava yoluyla gelenler | 163 km |
| Karnü’l-Menâzil | Seylü’l-Kebîr (ve Taif yolunda Vâdi Mahrem) | Necid, Riyad, Körfez ve doğudan gelenler | 65 km |
| Yelemlem | Sa’diyye, Mekke’nin güneyinde | Yemen, Güney ve Doğu Asya’dan deniz yoluyla veya güneyden hava yoluyla gelenler | 101 km |
| Zâtüırk | Darîbe, kuzeydoğuda (bugün pek kullanılmıyor) | Iraklılar ve kuzeydoğudan gelenler | 84 km |
Belirtilen mesafeler Mescid-i Haram’dan kuş uçuşudur; karayoluyla daha uzundur (Medine otoyoluyla Zülhuleyfe’den Mekke’ye yaklaşık 420 km). Mikat yalnızca umre veya hac niyetiyle Mekke’ye gideni ilgilendirir: başka bir amaçla, örneğin önce Medine’ye gitmek için, ihramsız geçilebilir.
Kaynaklar Buhârî 1524, Müslim 1181 (İbn Abbas); Buhârî 1531 (Hz. Ömer Zâtüırk’ı belirliyor); Bakara 2/197
Uçakta ihram
Uçakta, Hz. Ömer’in Zâtüırk’ı Karnü’l-Menâzil’in hizasında belirlemesi gibi, uçak mikat hizasından geçerken ihrama girilir. Avrupa’dan, Mağrip’ten veya Mısır’dan Cidde’ye gelenler için uçak genellikle Cuhfe (Râbiğ) hizasından geçer; havayolu şirketlerinin çoğu bunu yirmi dakika kadar önce duyurur.
Uçuştan önce
Evde veya havalimanında gusül abdesti alın, tırnaklarınızı ve bıyığınızı kesin, bedeninize (örtülere değil) koku sürün. Erkekler niyet etmeden ihram örtülerini önceden giyebilir.
Uçuş sırasında
Mikat duyurulduğunda, ya da ihtiyaten biraz önce, umreye (veya hacca) niyet edin ve telbiyeye başlayın. Uyuyakalmaktan korkan kişi kalkıştan itibaren ihrama girebilir.
Şüphe halinde
Mikatı geçmektense ondan biraz önce ihrama girmek daha iyidir: önce ihrama girmek geçerlidir; ihramsız geçmek ise geri dönmeyi veya dem kesmeyi gerektirir.
Kaynaklar Buhârî 1539, Müslim 1189 (Hz. Âişe ihramdan önce Peygamberimize ﷺ koku sürüyor); Buhârî 1531 (Hz. Ömer ve mikat hizası)
Güzergâhınız ve mikatınız
| Güzergâhınız | Nerede ihrama girilir |
|---|---|
| Avrupa’dan, Mağrip’ten veya Mısır’dan Cidde’ye uçakla, doğrudan Mekke’ye gitmek için | Uçakta, mikat duyurulduğunda (genellikle Râbiğ yakınındaki Cuhfe hizası) |
| Medine’ye uçakla, önce Medine’de kalış | Uçakta ihram yok; Medine’den Mekke’ye giderken Zülhuleyfe’de ihram |
| Medine’den Mekke’ye tren veya otobüsle | Zülhuleyfe: yola çıkmadan hazırlanmak ve en geç tren veya otobüs kalkarken niyet etmek |
| Güney Asya, Güneydoğu Asya veya Doğu Afrika’dan Cidde’ye uçakla | Uçakta, güzergâha göre Yelemlem veya Karnü’l-Menâzil hizasında |
| Riyad’dan, Körfez’den veya doğudan arabayla ya da uçakla | Karnü’l-Menâzil (Seylü’l-Kebîr) veya Taif yolunda Vâdi Mahrem |
| Cidde’de veya mikat ile Mekke arasındaki bir şehirde oturanlar | Kendi evinden |
| Zaten Mekke’de bulunan hacı adayı, umre için | Harem bölgesinin dışına çıkmak: Ten’îm (Hz. Âişe Mescidi) veya Ci’râne |
| Zaten Mekke’de bulunan hacı adayı, hac için | Mekke’den, 8 Zilhicce’de, kaldığı yerden |
Medine’den tren veya otobüsle yola çıkanlar kalkıştan önce hazırlanır (Ebyâr-ı Ali’deki mikat mescidi bunun için donatılmıştır) ve ihram kıyafetiyle, en geç kalkışta niyet eder: güzergâh, şehirden çıktıktan kısa süre sonra mikattan veya mikat hizasından geçer.
Kaynaklar Buhârî 1784, Müslim 1212 (Hz. Âişe ve Ten’îm)
Mikat ihramsız geçilirse
Umre veya hac yapmak isteyip mikatı ihramsız geçen kişi, menâsike başlamadan önce imkânı varsa ihrama girmek için mikata döner: bu durumda bir şey gerekmez. Dönmezse bulunduğu yerde ihrama girer ve âlimlerin çoğuna göre dem, yani Mekke’de kesilip fakirlere dağıtılan bir koyun gerekir.
Kaynaklar Mâlik, Muvatta 946 (İbn Abbas’ın dem hakkındaki sözü)
Bu hükümler, anlamanıza yardımcı olmak için delilleriyle birlikte verilmiştir; özel bir durum için güvendiğiniz bir âlime danışın.
Sık sorulan sorular
Avrupa’dan veya Mağrip’ten uçakla gelirken nerede ihrama girilir?
Uçakta, uçak mikat hizasından (genellikle Râbiğ yakınındaki Cuhfe) geçerken; bu genellikle kabin ekibi tarafından duyurulur. İhram örtüleri yola çıkmadan giyilebilir ve ihtiyaten mikattan biraz önce niyet edilebilir.
Cidde’de ihrama girilebilir mi?
Avrupa’dan, Kuzey Afrika’dan veya Asya’dan uçakla gelindiyse hayır: âlimlerin büyük çoğunluğuna göre havalimanı mikattan sonradır. Cidde’de yalnızca Cidde’de oturanlar ve önceden planlamadan umre yapmaya orada karar verenler ihrama girer.
Önce Medine’ye gidiliyorsa ihrama girmek gerekir mi?
Hayır. Medine’den Mekke’ye giderken, tren veya otobüs kalkmadan önce Zülhuleyfe’de (Ebyâr-ı Ali) ihrama girilir.
Medine’nin mikatı neresidir?
Bugün Ebyâr-ı Ali denen Zülhuleyfe’dir; Mescid-i Nebevî’nin yaklaşık 9 km güneybatısındadır. Oradaki büyük bir mescit, hazırlanmaları için hacı adaylarını ağırlar.
Mekke’deyken ikinci bir umre için nerede ihrama girilir?
İhrama girmek için Harem bölgesinin dışına çıkmak gerekir: en yakın yer, Hz. Âişe Mescidi’nin bulunduğu Ten’îm’dir; Hz. Âişe umresini Peygamberimizin ﷺ emriyle buradan yapmıştır.
Mikat ihramsız geçilirse ne yapılır?
Mümkünse menâsike başlamadan önce ihrama girmek için mikata dönülür. Aksi halde bulunulan yerde ihrama girilir ve âlimlerin çoğuna göre dem gerekir.