إِنَّآ أَنزَلْنَٰهُ قُرْءَٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ ٢
Biz, onu akledip anlayasınız diye Arapça bir Kur’an olarak indirdik.
عَقِيل
Erkek Arapça kökenli ʿAqīl
Ehl-i beytSahâbî“Akıllı, aklını kullanan”, akıl (ʿakl) kelimesinden
Hz. Ali ile Ca‘fer’in ağabeyi Akîl b. Ebû Tâlib, Peygamber’in ﷺ amcasının oğludur. Bedir’de Kureyş saflarında esir düşmüş, fidyesini amcası Abbas ödemiştir (Buhârî, 421); daha sonra Müslüman olmuş ve Mûte Savaşı’na katılmıştır. Arap soy bilgisindeki (ensâb) uzmanlığıyla tanınırdı.
Akîl, akıl ve temyiz anlamındaki ʿ-k-l kökünden gelir: klasik sözlüklerin âkil kelimesine verdiği “akıllı, aklı başında” anlamıyla açıklanır. Dişil biçimi akîle, sözlüklerde soylu ve değerli kadın anlamına gelir; “akîletü kulli şey” de “her şeyin en iyisi” demektir. Kur’an sürekli aklı kullanmaya çağırır: “Belki aklınızı kullanırsınız” (12:2). Bir kabile adı olan Ukayl (عُقَيْل) ile karıştırılmamalıdır.
Akil ismi Kur’an’da aynen geçmez, ancak kökü (ع ق ل) 49 kez geçer. Örnekler:
إِنَّآ أَنزَلْنَٰهُ قُرْءَٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ ٢
Biz, onu akledip anlayasınız diye Arapça bir Kur’an olarak indirdik.
إِنَّ فِى خَلْقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَٱخْتِلَٰفِ ٱلَّيْلِ وَٱلنَّهَارِ وَٱلْفُلْكِ ٱلَّتِى تَجْرِى فِى ٱلْبَحْرِ بِمَا يَنفَعُ ٱلنَّاسَ وَمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مِن مَّآءٍ فَأَحْيَا بِهِ ٱلْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٍ وَتَصْرِيفِ ٱلرِّيَٰحِ وَٱلسَّحَابِ ٱلْمُسَخَّرِ بَيْنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلْأَرْضِ لَـَٔايَٰتٍ لِّقَوْمٍ يَعْقِلُونَ ١٦٤
Şüphesiz göklerin ve yerin yaratılışında, gece ve gündüzün birbirinin ardınca gelişinde, insanların faydalanacağı şeyleri denizde taşıyıp giden gemilerde, Allah'ın gökten indirdirerek ölmüş olan yeryüzünü dirilttiği suda, ardından orada bütün hayvanları yaymasında, gök ile yer arasında Allah'ın emrine boyun eğmiş rüzgârları ve bulutlar yönlendirmesinde, aklını kullanan bir topluluk için nice deliller vardır.
قُل لَّوْ شَآءَ ٱللَّهُ مَا تَلَوْتُهُۥ عَلَيْكُمْ وَلَآ أَدْرَىٰكُم بِهِۦ فَقَدْ لَبِثْتُ فِيكُمْ عُمُرًا مِّن قَبْلِهِۦٓ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ١٦
De ki: Eğer Allah dileseydi onu size hiç okumazdım ve onu size hiç bildirmezdi. Daha önce sizin aranızda bir ömür yaşadım, hiç akletmiyor musunuz?
Enes -radıyallahu anh- rivayet etiğine göre: "Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellemhayvanların hapsedilmesini yasaklamıştır."
وَقَالَ إِبْرَاهِيمُ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أُتِيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِمَالٍ مِنَ الْبَحْرَيْنِ فَقَالَ " انْثُرُوهُ فِي الْمَسْجِدِ ". وَكَانَ…
Akil ismi hakkında özel bir nas veya âlim görüşü yoktur: İslam’ın genel ölçüleri geçerlidir.
İsim koymanın ölçülerini okuyun
Bu sayfa bir fetva değil, düşünmeye yardımcı bir rehberdir. Kişisel bir durum için ehil bir âlime danışın.