Kelimenin Kur’an’daki okunuşu: Mahmud Halil el-Husari, A’râf 7:73.
İslam’da Salih
Salih peygamber Semûd kavmine gönderildi; mucizesi “Allah’ın devesi” idi (7:73). Kavmi deveyi kesti ve helak oldu. Adı Kur’an’da dokuz kez, sâlih sıfatı ise çoğullarıyla 65 kez geçer: İbrahim “Rabbim, bana sâlihlerden bir evlat bağışla” diye dua eder (37:100). Peygamber ﷺ ölümle kesilmeyen ameller arasında “kendisine dua eden sâlih bir evladı” saymıştır (Müslim, 1631).
Salih isminin anlamı ve kökeni
Salih, “iyi ve düzgün olmak” anlamındaki saleha fiilinin ism-i fâilidir; s-l-h kökü bozgunculuğun (fesâd) zıddını ifade eder: iyilik yapan, dürüst ve erdemli insan, ayrıca bir işe elverişli olan şey demektir. Salâh (dürüstlük), ıslah (düzeltme, barıştırma) ve sulh (barış) aynı ailedendir. Aynı zamanda bir Arap peygamberinin adıdır; böylece isim, özel adla sıfatı bir araya getirir. Türkiye’de yaygın bir erkek ismidir.
Semûd kavmine de kardeşleri Salih'i gönderdik. Onlara dedi ki: “Ey kavmim! Allah’a ibadet edin. Sizin O'ndan başka bir ilahınız yoktur. Rabbinizden size apaçık bir delil geldi. Allah’ın bu dişi devesi, sizin için bir mucizedir. Onu bırakın, Allah’ın toprağında otlasın, ona bir kötülük etmeyin. Yoksa sizi acı bir azap yakalar.”
Semûd kavmine de kardeşleri Salih’i peygamber gönderdik. Dedi ki: “Ey kavmim! Yalnızca Allah’a ibadet edin. Sizin O’ndan başka hiçbir ilâhınız yok. O, sizi yerden yaratıp sizi orada bir ömür boyu yaşattı. O halde O’ndan mağfiret dileyin. Sonra O’na tevbe edin. Şüphesiz ki Rabbim çok yakındır, duaları kabul edendir.”
Andolsun biz, “Allah’a ibadet edin!” diye (uyarması için) Semûd kavmine, kardeşleri Salih’i, peygamber olarak göndermiştik. Bir de ne görsün?Onlar birbiriyle çekişen iki grup olmuşlar.
«Bir insan öldüğü zaman, üç ameli dışında bütün amellerinin sevabı kesilir: Sadaka-i câriye, kendisinden faydalanılan ilim ve kendisine dua eden salih evlat.»