İçeriğe geç

Sünen-i Nesâî1. kitap

“Rasulullah -sallallahu aleyhi ve sellem'in nasıl abdest aldığını öğrenmek kimi sevindirirse, işte Rasulullah’ın aldığı abdest böyleydi.”

باب غَسْلِ الْوَجْهِ ‏‏

Sahih 3 âlimin hükmü Sünen-i Nesâî 92

Râvi:Ali

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ خَالِدِ بْنِ عَلْقَمَةَ، عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ، قَالَ أَتَيْنَا عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ - رضى الله عنه - وَقَدْ صَلَّى فَدَعَا بِطَهُورٍ فَقُلْنَا مَا يَصْنَعُ بِهِ وَقَدْ صَلَّى مَا يُرِيدُ إِلاَّ لِيُعَلِّمَنَا

فَأُتِيَ بِإِنَاءٍ فِيهِ مَاءٌ وَطَسْتٍ فَأَفْرَغَ مِنَ الإِنَاءِ عَلَى يَدَيْهِ فَغَسَلَهَا ثَلاَثًا ثُمَّ تَمَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ ثَلاَثًا مِنَ الْكَفِّ الَّذِي يَأْخُذُ بِهِ الْمَاءَ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاَثًا وَغَسَلَ يَدَهُ الْيُمْنَى ثَلاَثًا وَيَدَهُ الشِّمَالَ ثَلاَثًا وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ مَرَّةً وَاحِدَةً ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَهُ الْيُمْنَى ثَلاَثًا وَرِجْلَهُ الشِّمَالَ ثَلاَثًا ثُمَّ قَالَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَعْلَمَ وُضُوءَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَهُوَ هَذَا

Abd-i Hayr’dan rivayet edildiğine göre şöyle demiştir: Ali b. Ebî Talib -radıyallahu anh-’ın yanına geldik. O namazını kılmıştı ve abdest suyu istedi. Biz: “Abdest suyunu ne yapacak? Namazını yeni kıldı. Ama bize abdestin nasıl alınacağını öğretmek istiyor.” dedik. İçinde su bulunan bir kabla bir leğen getirildi. Ali -radıyallahu anh- kabdan sağ eline su döktü ve ellerini üç defa yıkadı. Sonra, kabdan su aldığı eliyle üç defa ağzını çalkaladı ve burnuna su çekip sümkürdü. Ağzını çalkalamayı ve su çekip sümkürmeyi su aldığı eliyle yaptı. Sonra yüzünü üç defa yıkadı. Daha sonra sağ kolunu ve sol kolunu üçer defa yıkadı. Sonra elini suya daldırıp çıkardı ve başını bir defa meshetti. Sonra sağ ayağını üç defa yıkadı. Sol ayağını da üç defa yıkadı. Sonra da: “Rasulullah -sallallahu aleyhi ve sellem'in nasıl abdest aldığını öğrenmek kimi sevindirirse, işte Rasulullah’ın aldığı abdest böyleydi.” dedi.

Rivayet eden: Nesâî (No. 92), Ebû Dâvûd (No. 111, 112) ve Ahmed b. Hanbel (No. 1137, 1255).

Kopyala
Kopyalanacaklar:
Hata bildir

Açıklama

Bu hadis uzun hali ile Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem-'in abdest alma şeklini açıklamaktadır. Abd-i Hayr bu hadiste Ali -radıyallahu anh-’ın yanına namaz kıldıktan sonra geldiklerini zikretmiştir. Ali -radıyallahu anh- abdest suyu istedi. Bu su istemesine şaşırmışlardı çünkü o daha yeni namaz kılmıştı. Sonra kendilerine Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem-'in abdest alma şeklini göstermek istediğini anladılar. İçinde su bulunan bir kabla bir leğen getirdiler. Kabdan sağ eline su döktü ve ellerini üç defa yıkadı. Sonra üç defa ağzını çalkaladı ve burnuna su çekip sümkürdü. Ağzını çalkalamayı ve su çekip sümkürmeyi su aldığı eliyle yaptı. Sonra yüzünü üç defa yıkadı. Yüzün sınırı başın ön tarafındaki saçın başladığı yerden çenenin altına kadar olan kısım ile birlikte sakalların görünen kısmını kapsar. Aynı zamanda bir kulaktan diğer kulağa kadar olan kısım yüz kapsamına girermektedir. Daha sonra sağ kolunu dirseğine kadar yıkadı ve sol kolunuda aynı şekilde yıkadı. İki dirsek kolların yıkanması gereken kapsama girmektedir. Sonra başını bir defa meshetti. Sonra sağ ayağını üç defa yıkadı. Sol ayağını da üç defa yıkadı. Sonra bunun Rasulullah -sallallahu aleyhi ve sellem'in abdest alma şekli olduğunu zikretti.

Arapça açıklama

هذا الحديث بطوله بين صفة وضوء النبي صلى الله عليه وسلم ، يذكر فيه عبد خير، أن عليا رضي الله عنه أتاهم بعدما صلى، فدعا بماء، فاستغربوا طلبه هذا لكونه قد صلى، ثم عرفوا أنه أراد أن يعلّمهم صفة وضوء النبي صلى الله عليه وسلم ، فجاؤوه بماء في إناء، فصب من الإناء على يمينه فغسل يديه ثلاث مرات، ثم تمضمض واستنثر ثلاث مرات، يمضمض ويستنثر من نفس الكف الذي يأخذ منه الماء، ثم غسل وجهه ثلاث مرات، وحدود الوجه من منابت شعر الرأس المعتاد إلى الذقن مع ظاهر اللحية، ومن الأذن إلى الأذن، ثم يغسل يده اليمنى إلى المرفقين ثلاث مرات، ثم اليسرى كذلك، والمرفقان داخلان في الغسل، ثم مسح رأسه مرة واحدة، ثم غسل رجله اليُمنى ثلاث مرات، ثم رجله اليسرى ثلاث مرات، ثم ذكر أن هذا هو وُضوء رسول الله -صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ-.

  • حرص الصحابة على نشر العلم وتبليغ أحكام الدين.
  • التعليم بالفعل, والوصف بالفعل أسرع إدراكا, وأدق تصويرا, وأرسخ في النفس, ويستفاد من ذلك أنه ينبغي للمعلم أن يسلك أقرب الطرق لإيصال المعلومات إلى أذهان الطلاب.
  • جواز الاستعانة في إحضار ماء الوضوء.
  • مشروعية الوضوء على الصفة الواردة في هذا الحديث.
  • سنية غسل الكفين ثلاث مرات في بداية الوضوء.
  • أن الواجب في مسح الرأس مرة واحدة لا يزيد عليها, ومشروعية التثليث في بقية الأعضاء المغسولة.
  • الحكمة في مسح الرأس مرَّة واحدة، وكونه لا يُكَرَّر، كما يكرر الغسل؛ لأنَّ المسح أخف من الغسل، مخففٌ في كيفيته وفي كميته، ولعلَّ الحكمة الرَّبَّانيَّة في التخفيف في الرأس، من كونه يمسح مسحًا ولا يغسل، وأن مسحه مرَّة واحدة فلا يكرر، هو التيسير على الأمة؛ فإنَّ الرَّأس موطن الشعر، فصَبُّ الماء عليه وتكريره، رُبَّما سبَّب أذيَّةً ومرضًا، فخفَّف الله -تعالى- عن عباده.

Klasik şerh

Sindî — Hâşiyetü's-Sindî alâ Süneni'n-Nesâî

قَوْله ( فَدَعَا بِطَهُورٍ ) بِفَتْحِ الطَّاء ( فَقُلْنَا ) أَيْ فِي أَنْفُسنَا أَوْ فِيمَا بَيْنَنَا ( إِلَّا لِيُعَلِّمَنَا ) مِنْ التَّعْلِيم أَوْ الْإِعْلَام ( فَأُتِيَ ) عَلَى بِنَاء الْمَفْعُول ( وَطَسْت ) بِالْجَرِّ عَطْف عَلَى إِنَاء ( مِنْ الْكَفّ إِلَخْ ) أَيْ فَعَلَ كُلًّا مِنْهُمَا بِالْيَدِ الْيُمْنَى الَّتِي أَخَذَ بِهَا الْمَاء وَهَذَا لَا يُفِيد اِتِّحَاد الْمَاء لَهُمَا وَلَا مَعْنَى لِحَمْلِ هَذَا الْكَلَام عَلَى اِتِّحَاد الْمَاء ( مَرَّة وَاحِدَة ) تَصْرِيح بِالْوَحْدَةِ ( فَهُوَ هَذَا ) أَيْ فَلْيُعْلَمْ هَذَا فَإِنَّهُ هُوَ هَذَا فَحُذِفَ الْجَزَاء وَأُقِيمَتْ عِلَّته مَقَامه. قَوْله ( فَكَفَأَ ) بِالْهَمْزَةِ أَيْ أَمَّا ذَلِكَ التَّوْر. قَوْله ( هَذَا خَطَأ ) أَيْ قَو…

Devamını oku

Âlimlerin hükümleri

ÂlimHükümKapsamEser
Elbânîv. 1420 h. SahihSahih Hadis No. 92
Zübeyr Ali Zeîv. 1435 h. SahihSahih Hadis No. 92
Abdülfettâh Ebû Guddev. 1417 h. SahihSahih Hadis No. 92

Diğer rivayetler

Ayrıca rivayet edenler… (5)
  • السنن الكبرى للبيهقي (208)تَمَضْمَضَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلاثًا ، فَمَضْمَضَ وَنَثَرَ مِنَ الْكَفِّ الَّذِي أَخَذَ فِيهِ ، وَذَكَرَ الْحَدِيثَ ، وَقَالَ فِي آخِرِهِ : مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَعْلَمَ وُضُوءَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فَهُوَ هَذَا
  • السنن الكبرى للبيهقي (289)فَأَفْرَغَ مِنَ الإِنَاءِ عَلَى يَمِينِهِ فَغَسَلَ يَدَهُ ثَلاثًا ، ثُمَّ تَمَضْمَضَ ، وَاسْتَنْشَقَ ثَلاثًا ، مَضْمَضَ وَنَثَرَ مِنَ الْكَفِّ الَّذِي يَأْخُذُ مِنْهُ الْمَاءَ ، ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاثًا ، وَغَسَلَ يَدَهُ الْيُمْنَى ثَلاثًا ، وَغَسَلَ يَدَهُ الشِّمَالَ ثَلاثًا ، ثُمَّ جَعَلَ يَد
  • السنن الكبرى للنسائي (75)فَأُتِيَ بِإِنَاءٍ فِيهِ مَاءٌ وَطَسْتٍ فَأَفْرَغَ مِنَ الإِنَاءِ عَلَى يَدِهِ فَغَسَلَهَا ثَلاثًا ، ثُمَّ مَضْمَضَ ، وَاسْتَنْشَقَ ثَلاثًا مِنَ الْكَفِّ الَّذِي يَأْخُذُ بِهِ الْمَاءَ ، ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاثًا ، وَغَسَلَ يَدَهُ الْيُمْنَى ثَلاثًا ، وَيَدَهُ الشِّمَالَ ثَلاثًا ، وَمَسَحَ رَأْس
  • السنن الكبرى للنسائي (165)صَلَّى فَدَعَا بِطَهُورٍ ، فَقُلْنَا : مَا يَصْنَعُ وَقَدْ صَلَّى ، فَوَصَفَ وُضُوءَهُ ، قَالَ : وَمَسَحَ رَأْسَهُ مُرَّةً وَاحِدَةً ، وَقَالَ : مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَعْلَمَ وَضُوءَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فَهُوَ هَذَا
  • موضح أوهام الجمع والتفريق للخطيب (841)فَأَفْرَغَ مِنَ الإِنَاءِ عَلَى يَمِينِهِ فَغَسَلَ يَدَيْهِ ثَلاثًا ، ثُمَّ تَمَضْمَضَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلاثًا ، فَمَضْمَضَ وَنَثَرَ مِنَ الْكَفِّ الَّذِي يَأْخُذُ فِيهِ ، ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاثًا ، ثُمَّ غَسَلَ يَدَهُ الْيُمْنَى ثَلاثًا ، وَغَسَلَ يَدَهُ الشِّمَالَ ثَلاثًا ، ثُمَّ جَعَلَيَدَهُ ف

Aynı konuda

Hüküm yok Riyâzü's-Sâlihîn 1243

Lakît ibni Sabira (Allah Ondan razı olsun) şöyle demiştir: Ben, “Ey Allah’ın Rasulü, bana abdest almayı anlat” dedim. O da, “Abdest uzuvlarını güzelce yıka, parmak aralarını oğuştur, oruçlu olmadığın zaman suyu burnuna iyice çek.” (Ebu Davud,taharet,56; Tirmizi, Savm, 68)

وعن لقيط بن صبرة رضي الله عنه قال قلت يا رسول الله أخبرني عن الوضوء‏؟‏ قال‏"‏ ‏"‏أسبغ الوضوء، وخلل بين الأصابع، وبالغ في الاستنشاق، إلا أن تكون صائمًا‏"‏ ‏(‏‏(‏رواه أبوداود، والترمذي وقال‏:‏ حديث حسن صحيح‏)‏‏)‏‏.‏

Râvi: Laqît ibn Sabira + 10 başka rivayet

Sahih Sahîh-i Müslim 236

''Abdullah b. Zeyd -radıyallahu anh- Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in şu şekilde) abdest aldığını görmüş: (İlk önce) ağzına su çekti, (sonra) burnuna su çekti. Sonra yüzünü üç defa, sağ elini üç defa, diğer elini üç defa yıkadı. Elinin artığı olmayan (yeni) bir suyla başına mesh etti. Ayaklannı da, tertemiz edinceye kadar yıkadı.''Sahih-i Müslim.

"Abdullah b. Zeyd -radıyallahu anh- Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in şu şekilde) abdest aldığını görmüş: (İlk önce) ağzına su çekti, (sonra) burnuna su çekti. Sonra yüzünü üç defa, sağ elini üç defa, diğer elini üç defa yıkadı. Elinin artığı olmayan (yeni) bir suyla başına mesh etti…

تَوَضَّأَ فَمَضْمَضَ ثُمَّ اسْتَنْثَرَ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاَثًا وَيَدَهُ الْيُمْنَى ثَلاَثًا وَالأُخْرَى ثَلاَثًا وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ بِمَاءٍ غَيْرِ فَضْلِ يَدِهِ وَغَسَلَ رِجْلَيْهِ حَتَّى أَنْقَاهُمَا ‏.‏

Râvi: Abdullah b. Zeyd + 8 başka rivayet Şerhli

Sahih Sahîh-i Buhârî 186

Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'in nasıl abdest aldığını onlara öğretmek için abdest aldı

Amr b. Ebî Hasen'in, Abdullah b. Zeyd -radıyallahu anh-'a Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'in nasıl abdest aldığını sorarken şahit oldum. Abdullah b. Zeyd -radıyallahu anh- içi su dolu bir kap istedi. Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'in nasıl abdest aldığını onlara öğretmek için abdest aldı…

فَأَكْفَأَ عَلَى يَدِهِ مِنَ التَّوْرِ، فَغَسَلَ يَدَيْهِ ثَلاَثًا، ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي التَّوْرِ، فَمَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلاَثَ غَرَفَاتٍ، ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاَثًا، ثُمَّ…

Râvi: Abdullah b. Zeyd Şerhli

Konular