İçeriğe geç
Assabile
Türkçe

Sahîh-i Müslim53. kitap

İnsanlar Kıyamet Günü'nde yalın ayak, çıplak ve sünnetsiz olarak haşredileceklerdir

باب فَنَاءِ الدُّنْيَا وَبَيَانِ الْحَشْرِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ

Sahih Sahîh-i Müslim hadisi Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim) Sahîh-i Müslim 2859a

Râvi:Âişe

وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ حَاتِمِ بْنِ أَبِي صَغِيرَةَ، حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏

يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلاً ‏"‏ ‏.‏ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ النِّسَاءُ وَالرِّجَالُ جَمِيعًا يَنْظُرُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ قَالَ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا عَائِشَةُ الأَمْرُ أَشَدُّ مِنْ أَنْ يَنْظُرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ ‏"

Müminlerin annesi Âişe -radıyallahu anha-'dan rivayet edildiğine göre şöyle demiştir: Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in şöyle söylediğini işittim:

«İnsanlar Kıyamet Günü'nde yalın ayak, çıplak ve sünnetsiz olarak haşredileceklerdir. Bunun üzerine ben (Âişe radıyallahu anhâ) dedim ki: Bunun üzerine ben: "Yâ Rasûlallah! Kadınlar ve erkekler birlikte olunca, birbirlerine bakmazlar mı?" Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur: «Ey Âişe! O günün dehşeti, insanların birbirlerine bakmayı düşünebileceklerinden çok daha şiddetlidir.»

Rivayet eden: Müslim (No. 2859a, 2859b), Buhârî (No. 6527), Nesâî (No. 2084), İbn Mâce (No. 4276) ve Ahmed b. Hanbel (No. 23131).

Kopyala
Kopyalanacaklar:
Hata bildir

Açıklama

Resûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-, Kıyamet Günü'ne ait bazı halleri haber vermiş ve insanların kabirlerinden diriltildikten sonra hesap vermek üzere bir araya toplanacaklarını bildirmiştir. O gün insanlar yalın ayak, ayaklarında hiçbir ayakkabı olmaksızın; çıplak, üzerlerinde hiçbir elbise ve örtü bulunmaksızın; ayrıca sünnetsiz, annelerinden doğdukları ilk günkü hâlleriyle haşredileceklerdir. Müminlerin annesi Âişe -radıyallahu anha- bunu duyunca hayret ederek şöyle dedi: Ey Allah'ın Rasûlü! Bütün kadınlar ve erkekler birbirlerine bakmazlar mı? Bunun üzerine Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-, Kıyamet Günü dirilişten sonra yaşanacak mahşer yerinin dehşetini açıklayarak, o günün korku ve sıkıntılarının insanların zihinlerini ve bakışlarını öylesine meşgul edeceğini, bu sebeple birbirlerinin avret yerlerine bakmayı akıllarına dahi getirmeyeceklerini bildirmiştir.

Hadisten çıkan dersler

  • Kıyamet Günü'nün dehşetini ortaya koyulmuş ve o gün insanın, hesabı ve amelleri dışında hiçbir şeyle meşgul olmayacağı belirtilmiştir.
  • İnsan ancak gaflet hâlindeyken günaha düşer. Çünkü isyan ettiği Allah'ın azametini ve O'nun cezasını gerçekten hatırlasaydı, bir an bile O'nu zikretmekten, O'na şükretmekten ve güzelce kulluk etmekten gafil olmazdı. Bu sebeple mahşer ehli de kendi hâlleriyle meşgul olacak, hiç kimse başkasına dönüp bakmayacaktır.
  • Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- dönemindeki kadınların hayâsının ne kadar güçlü olduğunu göstermektedir. Nitekim Âişe -radıyallahu anha-, insanların kadın ve erkek olarak çıplak bir şekilde haşredileceklerini duyunca, büyük bir hayâ içerisinde bu hususu sormuştur.
  • Sindî -rahimehullah- şöyle demiştir: "Herkes kendi derdiyle meşgul olacak, kardeşinin hâlinden haberdar bile olmayacaktır. Nitekim Yüce Allah şöyle buyurmuştur: 'O gün onlardan her birinin, kendisini tamamen meşgul edecek bir işi vardır.' [Abese: 37] Bu sebeple hiç kimse başkasının avret yerine dönüp bakmayacaktır."
  • Sünnet (hıtân): Erkekte, penisin başını örten deri parçasının (sünnet derisinin) kesilip alınmasıdır. Kadında ise, cinsel organın üst kısmında bulunan ve horoz ibiğine benzeyen küçük deri parçasının alınmasıdır.

Arapça açıklama

وصفَ النبيُّ صلى الله عليه وسلم بعضَ ما في يوم القيامة، وأن الناس يُجمعون بعد بعثهم من قبورهم للحساب، وحالهم أنهم حفاة الأقدام بلا نعال، وعراة الأجساد بلا ثياب ولا سِتْر، غُرلًا غير مختونين كيوم ولدتهم أمهاتهم، فلما سمعت أم المؤمنين عائشة رضي الله عنها ذلك قالت متعجبة:

يا رسول الله، النساء والرجال جميعًا ينظر بعضهم إلى بعض؟!

فبيّن لها النبي صلى الله عليه وسلم: أن شأن الموقف والحشر بعد البعث من الموت فيه من الأهوال ما يأخذ اهتمام الناس وأبصارهم عن النظر إلى العورات.

  • بيان لأهوال يوم القيامة، وأن الإنسان يومئذ لا يشغله شيء عن حسابه وأعماله.
  • تأكيد أن الإنسان لا يقع في المعصية إلا في حالة الغفلة؛ إذ لو تذكر عظمة من عصاه أو عقابه لما غفل عن ذكره وشكره وحسن عبادته طرفة عين، ولذلك ترى أهل المحشر مشغولين بأنفسهم لا ينظر بعضهم إلى بعض.
  • شدة حياء النساء في عهد رسول الله صلى الله عليه وسلم، فهذه عائشة رضي الله عنها تستفسر بحياء عندما تسمع أن الخلق يحشرون عراة رجالًا ونساء.
  • قال السندي: كل مشغول بأمره ولا يدري عن حال أخيه، قال الله تعالى {لِكُلِّ ‌امْرِئٍ ‌مِنْهُمْ ‌يَوْمَئِذٍ ‌شَأْنٌ ‌يُغْنِيهِ} [عبس: 37] فلا أحد يلتفت إلى عورة آخر.
  • الختان: هو للذكر: قطع الجلدة الساترة للحشفة، وللأنثى: قطع جلدة فوق محل الإيلاج تشبه عَرْفَ الدِّيْك.

Klasik şerh

Nevevî — Şerhu Sahîhi Müslim

قَوْله صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : ( يُحْشَر النَّاس يَوْم الْقِيَامَة حُفَاة عُرَاة غُرْلًا ) الْغُرْل : بِضَمِّ الْغَيْن الْمُعْجَمَة وَإِسْكَان الرَّاء مَعْنَاهُ : غَيْر مَخْتُونِينَ , جَمْع أَغْرَل , وَهُوَ الَّذِي لَمْ يُخْتَن , وَبَقِيَتْ مَعَهُ غُرْلَته , وَهِيَ قُلْفَته , وَهِيَ الْجِلْدَة الَّتِي تُقْطَع فِي الْخِتَان , قَالَ الْأَزْهَرِيّ وَغَيْره : هُوَ الْأَغْرَل , وَالْأَرْغَل , وَالْأَغْلَف بِالْغَيْنِ الْمُعْجَمَة فِي الثَّلَاثَة وَالْأَقْلَف , وَالْأَعْرَم بِالْعَيْنِ الْمُهْمَلَة , وَجَمْعه غُرَل وَرُغَل وَغُلَف وَقُلَف وَعُرَم , وَالْحُفَاة : جَمْع حَافٍ , وَالْمَقْصُود : أَنَّهُمْ يُحْشَرُونَ كَمَا خُلِقُوا لَا شَيْء مَعَهُمْ , وَلَا يُفْقَد مِنْهُمْ شَيْء , حَتَّى…

Devamını oku

Âlimlerin hükümleri

ÂlimHükümKapsamEser
Müslimv. 261 h. Sahihصحيح Hadis صحيح مسلم No. 2859

Diğer rivayetler

Hüküm yok Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim) Müsned 23131

حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ حَاتِمٍ يَعْنِي ابْنَ أَبِي صَغِيرَةَ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ أَنَّ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَهُ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ…

Râvi: Âişe Yalnız Arapça

Hüküm yok Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim) Riyâzü's-Sâlihîn 411

Aişe (Allah Ondan razı olsun) Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem)’i şöyle buyururken işittim demiştir. “İnsanlar kıyamet günü yalınayak çıplak ve sünnetsiz olarak Allah’ın huzurunda toplanırlar.” Dedim ki Ey Allah’ın Rasulü, kadınlar ve erkekler hepsi birlikte olunca birbirlerine bakmazlar mı?…

وعن عائشة، رضي الله عنها، قالت‏:‏ سمعت رسول الله، صلى الله عليه وسلم يقول‏:‏ ‏"‏ يحشر الناس يوم القيامة حفاة عراة غرلا‏"‏ قلت‏:‏ يا رسول الله الرجال والنساء جميعاً ينظر بعضهم إلى بعض‏؟‏ قال‏:‏ ‏"‏يا عائشة الأمر أشد من…

7 rivayetin tümünü gör
Sahih Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim) Mişkâtü'l-Mesâbîh 5536

وَعَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: «يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا» . قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ…

Râvi: Âişe Yalnız Arapça

Ayrıca rivayet edenler… (10)
  • الأهوال لابن أبي الدنيا (223)يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عُرَاةً ، حُفَاةً ، غُرْلا ، قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ جَمِيعًا ، يَنْظُرُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ ؟ ! قَالَ : يَا عَائِشَةُ ، الأَمْرُ أَشَدُّ مِنْ أَنْ يَنْظُرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ
  • السنن الكبرى للنسائي (2196)إِنَّكُمْ تُحْشَرُونَ حُفَاةً عُرَاةً قُلْتُ : الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ يَنْظُرُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ ؟ ! قَالَ : إِنَّ الأَمْرَ أَشَدُّ مِنْ أَنْ يُهِمَّهُمْ ذَلكَ
  • السنن الكبرى للنسائي (10791)تُحْشَرُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلا ، قَالَتْ عَائِشَةُ : قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ يَنْظُرُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ ؟ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ : الأَمْرُ أَشَدُّ مِنْ أَنْ يُهِمَّهُمْ
  • المعجم الكبير للطبراني (5737)تُحْشَرُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلا
  • المعجم الكبير للطبراني (12391)تُحْشَرُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً مُشَاةً غُرْلا
  • تاريخ بغداد للخطيب البغدادي (3321)تُحْشَرُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلا
  • تاريخ دمشق لابن عساكر (56755)تُحْشَرُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلا
  • شرح السنة (4246)كَيْفَ يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ؟ قَالَ : عُرَاةً حُفَاةً . قَالَتْ : قُلْتُ : وَالنِّسَاءُ ؟ قَالَ : وَالنِّسَاءُ . قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، أَنَسْتَحْيِي ؟ قَالَ : يَا عَائِشَة ، الأَمْرُ أَشَدُّ مِنْ ذَلِكَ أَنْ يَهُمَّهُمْ أَنْ يَنْظُرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ
  • غريب الحديث للحربي (570)يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً
  • مصنف ابن أبي شيبة (33704)كَيْفَ يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ؟ قَالَ : عُرَاةً حُفَاةً , قُلْتُ : وَالنِّسَاءُ ؟ قَالَ : وَالنِّسَاءُ , قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللَّهِ , فَمَا نَسْتَحْيِي ؟ قَالَ : الْأَمْرُ أَشَدُّ مِنْ أَنْ يَنْظُرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ

Aynı konuda

Hüküm yok Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim) Riyâzü's-Sâlihîn 165

İbn-i Abbas (Allah Onlardan razı olsun) şöyle demiştir: Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) efendimiz vaaz etmek üzere doğrulup aramızda ayağa kalktı ve şöyle buyurdu: “Ey insanlar! Sizler yalınayak, çırılçıplak ve sünnetsiz olarak Allah’ın huzuruna toplanacaksınız. (İlk defa yoktan…

العاشر‏:‏ عن ابن عباس، رضي الله عنهما، قال‏:‏ قام فينا رسول الله صلى الله عليه وسلم بموعظة فقال‏:‏ ‏"‏يا أيها الناس إنكم محشورون إلى الله تعالى حفاة عراة غرلاً ‏{‏كما بدأنا أول خلق نعيده وعداً علينا إنا كنا فاعلين‏}‏…

+ 17 başka rivayet

Konular