Bir adam Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'e geldi ve onunla bir şeyler konuştuktan sonra: Allah ve sen dilersen (olur) deyince Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- ona: «Beni Allah'a eş mi koşuyorsun? Yalnız Allah diledi, de!» diye buyurdu
İbn. Abbâs -radıyallahu anhuma-'dan rivayet edildiğine göre:
Bir adam Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'e geldi ve onunla bir şeyler konuştuktan sonra: Allah ve sen dilersen (olur) deyince Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- ona: «Beni Allah'a eş mi koşuyorsun? Yalnız Allah diledi, de!» diye buyurdu.
Bir adam Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'e geldi ve onunla bir şeyler konuştuktan sonra: ''Allah ve sen dilersen (olur) dedi'', Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- bu sözü yadırgadı, kınadı ve kendisine, yaratılmış bir varlığın iradesini “vav” harfiyle Allah'ın iradesiyle özdeşleştirmenin küçük şirk olduğunu ve bir Müslümanın böyle bir şey söylemesinin caiz olmadığını bildirmiştir. Daha sonra onu "Sadece Allah dilerse" sözünü söylemeye yönlendirmiş, böylece dilemede bir ve tek olarak Allah'ın dilemesini öne çıkarmış, başkasının iradesine hiçbir şekilde atıfta bulunmamıştır.
Hadisten çıkan dersler
Kulun dilemesini “vav” harfiyle Allah’ın dilemesine atıfta bulunarak “Allah dilerse ve sen dilersen” gibi buna benzer sözler söylemek haramdır. Çünkü bu küçük şirktir.
Münkeri inkâr etmenin gerekliliği ifade edilmiştir.
Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- korunması gerekli olan tevhidi korumuş, şirkin yollarını kapatmıştır.
Hoş olmayan bir şeyi kınarken Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'i örnek alarak davet edilen kişiyi, caiz olan bir alternatife yönlendirmek güzeldir.
Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-'in bu hadiste «Sadece Allah dilerse» diye buyurması ve diğer hadisteki: «De ki: Allah diler sonra da sen dilersen.» Sözünü şu şekilde anlamalıyız: Bir kimsenin «Allah diler sonra da sen dilersen» demesi caiz olmakla birlikte, «Sadece Allah dilerse» şeklinde söylemesi daha faziletlidir.
«Allah diler sonra da sen dilersen» demen caizidir. Ancak «Sadece Allah dilerse» demen daha faziletlidir.
Arapça açıklama
جاءَ رجلٌ إلى النبيِّ صلى الله عليه وسلم فكَلَّمَه في أمرٍ له، ثم قال: "ما شاء الله وشئت"،
فأنكر عليه النبيُّ صلى الله عليه وسلم هذا القول، وأخبره أنّ عَطْف مشيئة المخلوق على مشيئة الله بالواو شِركٌ أصغر، لا يجوز للمسلم أن يَتَلَفَّظَ به،
ثم أَرْشَدَه إلى القول الحق: "ما شاء الله وحده"، فيُفْرِد الله في مشيئته، ولا يَعْطِف عليه مشيئة أحدٍ بأيِّ نوع من أنواع العَطْف.
النهي عن قول: ما شاء الله وشئت، وما أشبهه مما فيه عَطْف مشيئة العبد على مشيئة الله بالواو؛ لأنه شرك أصغر.
وجوب إنكار المنكر.
رسول الله صلى الله عليه وسلم قد حَمَى حِمَى التوحيد، وسدَّ طرق الشرك.
عند إنكار المنكر يحسن توجيه المدعو إلى بديل مباح، اقتداءً بالنبي صلى الله عليه وسلم.
الجمع بين قوله صلى الله عليه وسلم في هذا الحديث: «ما شاء الله وَحْدَه»، وقوله في الحديث الآخر: «قل: ما شاء الله ثم شئت» أن قول الشخص: «ما شاء الله ثم شئت» جائز، لكن قوله: «ما شاء الله وحده» أفضل.
يجوز أن تقول: «ما شاء الله ثم شئت» ولكن الأفضل قول: «ما شاء الله وحده».
Âlimlerin hükümleri
İsim verilmeyen kaynak hüküm ifadesi: إسناده حسن
Diğer rivayetler
Ayrıca rivayet edenler… (1)
مصنف ابن أبي شيبة (26110)مَا شَاءَ اللَّهُ وَشِئْتَ , فَقَالَ : جَعَلْتَنِي لِلَّهِ عَدْلا , لا ، بَلْ مَا شَاءَ اللَّهُ وَحْدَهُ
