İçeriğe geç
Assabile
Türkçe

Sahîh-i Müslim26. kitap

ve şöyle buyurdu: «Adak, bir hayır getirmez. Ancak cimri kişiden adağı sebebiyle bir mal çıkarılır

باب النَّهْىِ عَنِ النَّذْرِ، وَأَنَّهُ، لاَ يَرُدُّ شَيْئًا ‏‏

Sahih Sahîh-i Müslim hadisi Sahîh-i Müslim 1639c

Râvi:Abdullah b. Ömer

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، عَنْ شُعْبَةَ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ بَشَّارٍ - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ الْمُثَنَّى - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ نَهَى

عَنِ النَّذْرِ وَقَالَ ‏"‏ إِنَّهُ لاَ يَأْتِي بِخَيْرٍ وَإِنَّمَا يُسْتَخْرَجُ بِهِ مِنَ الْبَخِيلِ ‏"

İbn Ömer -radıyallahu anhumâ-'dan rivayet edildiğine göre;

Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- adağı yasakladı ve şöyle buyurdu: «Adak, bir hayır getirmez. Ancak cimri kişiden adağı sebebiyle bir mal çıkarılır.»

Rivayet eden: Müslim (No. 1639c, 1639d), Nesâî (No. 3801) ve Ahmed b. Hanbel (No. 5335).

Kopyala
Kopyalanacaklar:
Hata bildir

Açıklama

Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- adak adamayı yasaklamıştır. Adak, kişinin kendisine şeriatın zorunlu kılmadığı bir şeyi farz kılmasıdır. Peygamber Efendimiz -aleyhisselâm-: Adağın, bir şeyi ne öne çekeceğini ne de erteleyeceğini, aksine sadece cimri bir kimseden (normalde yapmak istemediği) bir şeyi çıkarmak için bir vesile olduğunu ve adakların kişinin kaderinde olmayan bir şeyi getirmeyeceğini ifade etmiştir.

Hadisten çıkan dersler

  • Adak adamak meşru değildir. Ancak adanan adak, günah olmayan bir adak ise yerine getirilmesi farzdır.
  • Yasaklanmasının sebebi (Adak, bir hayır getirmez). Çünkü adak Allah'ın takdir ettiğinden hiçbir şeyi geri çeviremez. Öyle ki, adak adayan kişi, isteğinin yerine getirilmesinin adaktan kaynaklandığını zannetmesin. Allah Teâlâ bundan müstağnidir.
  • Kurtubî -rahimehullah- şöyle demiştir: Bu yasak hakkında, şöyle bir örnek vermek uygundur. "Eğer Allah hastamı iyileştirirse şu kadar sadaka vermek üzerime borç olsun" demesi gibidir. Bu davranışın mekruh görülmesinin sebebi, bahsedilen (sadaka) ibadetini, belirttiği amacı elde etmeye bağlamış olmasıdır. Bu durum, kişinin Allah'a yakınlaşma niyetinin saf olmadığını, aksine bunu bir tür alışveriş gibi düşündüğünü gösterir. Bunu daha da açıklayan bir durum şudur: Eğer hastası iyileşmezse, iyileşmeye bağlı olarak adadığı sadakayı vermez. Bu ise cimri bir kimsenin halidir; çünkü cimri kimse, genellikle verdiğinden daha fazla bir karşılık alacağına inanmadıkça malından bir şey çıkarmaz.

Arapça açıklama

نَهَى صلى الله عليه وسلم عن النذر، وهو أنْ يُوجِبَ الإنسان على نفسه شيئًا لم يُلزِمْه به الشَّارعُ، وقال: بأنّ النذر لا يقدِّم شيئًا ولا يؤخِّره، وإنما يُستخرج به من البخيل الذي لا يفعل إلا الواجب عليه، وأنَّ النذر لا يأتي بشيء لم يكن قد قدِّر له.

  • لا يُشرع النذر، لكن إذا نَذَرَ وَجَب عليه الوفاء به إن لم يكن معصية.
  • العلة في النهي (أنه لا يأتي بخير)؛ لأنه لا يَردُّ من قضاء الله شيئًا؛ ولئلا يَظن الناذِر أن حصول طلبه كان بسبب النذر، والله تعالى غني عن ذلك.
  • قال القرطبي: هذا النهي محلُّه أن يقول مثلًا: إن شفى الله مريضي فعليَّ صدقة كذا، ووجه الكراهة أنه لما وقَف فِعْلَ القُربة المذكور على حصول الغرض المذكور، ظهر أنه لم يَتَمَخَّض له نية التقرُّب إلى الله تعالى لِما صَدَر منه بل سلك فيها مسلك المعاوضة، ويوضِّحه أنه لو لم يشفِ مريضه لم يتصدّق بما علَّقه على شفائه، وهذه حالة البخيل، فإنه لا يُخرج من ماله شيئًا إلا بعوضٍ عاجل يزيد على ما أخرج غالبًا.

Klasik şerh

Nevevî — Şerhu Sahîhi Müslim

وَأَمَّا قَوْله صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ( إِنَّهُ لَا يَأْتِي بِخَيْرٍ ) فَمَعْنَاهُ أَنَّهُ لَا يَرُدّ شَيْئًا مِنْ الْقَدَر كَمَا بَيَّنَهُ فِي الرِّوَايَات الْبَاقِيَة. وَأَمَّا قَوْله صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : ( يُسْتَخْرَج بِهِ مِنْ الْبَخِيل ) فَمَعْنَاهُ : أَنَّهُ لَا يَأْتِي بِهَذِهِ الْقُرْبَة تَطَوُّعًا مَحْضًا مُبْتَدِئًا وَإِنَّمَا يَأْتِي بِهَا فِي مُقَابَلَة شِفَاء الْمَرِيض وَغَيْره مِمَّا تَعَلَّقَ النَّذْر عَلَيْهِ. وَيُقَال : نَذَرَ يَنْذِر , بِكَسْرِ الذَّال فِي الْمُضَارِع وَضَمّهَا لُغَتَانِ.…

Devamını oku

Âlimlerin hükümleri

ÂlimHükümKapsamEser
Müslimv. 261 h. Sahihصحيح Hadis صحيح مسلم No. 1639
Diğer rivayetlerle ilgili hükümler (6)
  • SahihElbânî صحيح — صحيح النسائي (3810)
  • SahihElbânî صحيح — صحيح الجامع (6910)
  • Senedi sahihŞuayb el-Arnaût إسناده صحيح على شرط الشيخين — تخريج المسند لشعيب (5592)
  • Senedi sahihAhmed Muhammed Şâkir إسناده صحيح — تخريج المسند لشاكر (8/8)
  • Sahihİbn Teymiyye ثابت — مجموع الفتاوى (35/354)
  • Sahihİbn Useymîn ثابت — فتاوى نور على الدرب لابن عثيمين (11/497)

Diğer rivayetler

Ayrıca rivayet edenler… (5)
  • السنن الكبرى للنسائي (4611)نَهَى عَنِ النَّذْرِ ، وَقَالَ : إِنَّهُ لا يَأْتِي بِخَيْرٍ إِنَّمَا يُسْتَخْرَجُ بِهِ مِنَ الْبَخِيلِ
  • مستخرج أبي عوانة (4629)إِنَّهُ لا يَأْتِي بِخَيْرٍ ، وَإِنَّمَا يُسْتَخْرَجُ بِهِ مِنَ الْبَخِيلِ
  • مسند أبي داود الطيالسي (1964)نَهَى عَنِ النَّذْرِ ، وَقَالَ : إِنَّهُ لا يَأْتِي بِخَيْرٍ ، إِنَّمَا يُسْتَخْرَجُ بِهِ مِنَ البَخِيلِ
  • مشيخة ابن البخاري (538)“ نَهَى عَنِ النَّذْرِ ، وَقَالَ : إِنَّهُ لا يَأْتِي بِخَيْرٍ ، إِنَّمَا يُسْتَخْرَجُ بِهِ مِنَ الْبَخِيلِ “
  • مصنف ابن أبي شيبة (13848)نَهَى عَنِ النَّذْرِ وَقَالَ : إنَّهُ لَا يَأْتِي بِخَيْرٍ , وَإِنَّمَا يُسْتَخْرَجُ بِهِ مِنَ الْبَخِيلِ

Aynı konuda

Hüküm yok Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim) Müsned 5024

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ النَّذْرِ وَقَالَ إِنَّهُ لَا يَرُدُّ…

Râvi: Abdullah b. Ömer + 11 başka rivayet Yalnız Arapça

Hüküm yok Kudsî hadis Müsned 6996

حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لَا يَأْتِي النَّذْرُ عَلَى ابْنِ آدَمَ بِشَيْءٍ لَمْ…

Râvi: Ebû Hureyre + 1 başka rivayet Yalnız Arapça

Konular