Bir kimse yemin eder de yemininde, Lât ve Uzzâ’ya yemin olsun ki derse, derhal ‘’La ilâhe illallah’’ desin. Yine bir kimse, arkadaşına: "Gel, seninle kumar oynayalım" derse, hemen sadaka versin
باب {أَفَرَأَيْتُمُ اللاَّتَ وَالْعُزَّى}
Sahih
Sahîh-i Buhârî hadisi
Muttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim)Sahîh-i Buhârî 4860
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم "
Ebû Hureyre -radıyallahu anh-'dan rivayet edildiğine göre o şöyle demiştir: Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurmuştur:
«Bir kimse yemin eder de yemininde, Lât ve Uzzâ’ya yemin olsun ki derse, derhal ‘’La ilâhe illallah’’ desin. Yine bir kimse, arkadaşına: "Gel, seninle kumar oynayalım" derse, hemen sadaka versin.»
Rivayet eden: Buhârî (No. 4860, 6107, 6301, 6650), Müslim (No. 1647a, 1647b), Ebû Dâvûd (No. 3247), Tirmizî (No. 1545), Nesâî (No. 3775), İbn Mâce (No. 2096) ve Ahmed b. Hanbel (No. 7741).
Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- Allah'tan başkası adına yemin edilmemesi konusunda uyarıda bulunmaktadır. Mümin ancak Allah adına yemin eder. Bu hadiste Allah'tan başkası adına mesela Lât ve Uzza -İslam öncesi dönemde tapınılan iki put -yemin eden kimsenin, kendi kendine: Şirki reddedip yeminine kefaret olması için ''Lâ ilâhe illallah'' Allah'tan başka hak ilah yoktur demesi gerektiği haber verilmiştir.
Daha sonra Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-, bir kimsenin arkadaşına "Gel, kumar oynayalım" demesini -ki bu, iki veya daha fazla kişinin birbiriyle yarışarak kazananın aralarında bulunan parayı almasıdır ve her biri ya kazanır ya da kaybeder- yasakladığını bildirmiştir. Ayrıca, böyle bir şeye davet ettiği için kişi, bu davetinin kefareti olarak sadaka vermesinin müstehap olduğunu ifade etmiştir.
Hadisten çıkan dersler
Yemin ancak Allah adına, O'nun isim ve sıfatları adına yapılabilir.
Allah’tan başkası adına yemin etmek haramdır. Bu, Lat ve Uzza gibi putlar adına yemin etmek, emanet adına yemin etmek, peygamber adına yemin etmek veya başka bir şey adına yemin etmek için de geçerlidir.
Hattâbî -rahimehullah- şöyle demiştir: Yemin ancak yüce sayılan bir mabut adına yapılır. Dolayısıyla bir kimse Lât ve diğer (putlar) üzerine yemin ederse kâfirlere benzemiş olur. Bu yüzden o kimseye tevhit sözüyle hatasını düzeltmesi emredilmiştir.
Allah'tan başkası adına yemin eden kimsenin üzerine yemin kefareti gerekmez. Tövbe etmesi ve bağışlanma dilemesi gerekir. Çünkü bu, tövbe dışında kefaret edilemeyecek kadar büyük bir günahtır.
Kumar, her türü ve şekliyle haram kılınmıştır. Bu, Allah Teâlâ’nın haram kıldığı ve içkiyle birlikte putlara tapmayı da zikrettiği "meysir"dir.
Günah işlendiği takdirde ondan vazgeçmenin farz olduğu ifade edilmiştir.
Kim bir kötülük işlerse, onun arkasından bir iyilik yapmalıdır. Şüphesiz ki iyilikler kötülükleri yok eder.
Arapça açıklama
يُحَذِّرُ النبيُّ صلى الله عليه وسلم مِن الحَلِف بغير الله؛ حيث المؤمن لا يحلف إلا بالله،
ويخبر أنّ من حلف بغير الله؛ كمن حلف مثلًا: باللات والعُزى -وهما صنمان كانا يُعبدان في الجاهلية قبل الإسلام- فيجب عليه أن يقول مستدركًا على نفسه: لا إله إلا الله، تبرؤًا من الشرك، وكفارةً عن حلفه ذاك.
ثم أخبر صلى الله عليه وسلم أنّ من قال لصاحبه: تعال نلعب القمار، -وهو أن يتغالب اثنان فأكثر على أن يكون بينهم مال يأخذه الغالب، ولا يخلو كل واحد منهما فيه من أن يغنم أو يغرم-؛ فيستحب أن يتصدق بشيء تكفيرًا عما دعا إليه.
الحلف لا يكون إلا بالله وأسمائه وصفاته.
الحلف بغير الله تعالى محرَّم، سواء الحلف بالأصنام كاللات والعزى، أو الحلف بالأمانة، أو الحلف بالنبي أو غير ذلك.
قال الخطابي: اليمين إنما تكون بالمعبود المعظّم، فإذا حلف باللات ونحوها فقد ضاهى الكفار، فأمر أن يتدارك بكلمة التوحيد.
ليس على من حلف بغير الله كفارة يمين، وإنما يلزمه الإنابة والاستغفار؛ لأنه أعظم من أن تكفِّرَه غير التوبة.
تحريم القمار بكل صوره وأشكاله، وهو الميسِر الذي حرَّمه الله تعالى وقرَنه بالخمر والأصنام.
وجوب الرجوع عن المعصية في حال اقترافها.
من وقع في سيئة عليه أن يتبعها حسنة؛ لأن الحسنات يذهبن السيئات.
وعن أبي هريرة رضي الله عنه عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: “من حلف فقال في حلفه: باللات والعزى، فليقل: لا إله إلا الله، ومن قال لصاحبه: تعالى أقامرك فليتصدق" ((متفق عليه)).
Râvi: Ebû Hureyre
Hüküm yokMuttefekun aleyh (Buhârî ve Müslim)el-Edebü'l-Müfred 1262
