حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَلْحَةَ، عَنْ طَلْحَةَ، عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ، قَالَ رَأَى سَعْدٌ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ لَهُ فَضْلاً عَلَى مَنْ دُونَهُ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم "
Mus'ab b. Sa'd'dan rivayet edildiğine göre şöyle demiştir:
"Sa'd (b. Ebî Vakkâs) -radıyallahu anh-, kendisinden aşağıda (fakir veya zayıf) olanlara karşı bir üstünlüğünün olduğunu düşünmüştü. Bunun üzerine Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurdu:
«Siz ancak içinizdeki zayıflar sebebiyle yardım görüyor ve rızıklandırılıyorsunuz.»
Sa'd b. Ebû Vakkâs -radıyallahu anh- cesareti ve benzeri özelliklerinden dolayı kendisinden daha zayıf olanlara karşı bir üstünlüğü olduğunu düşünüyordu! Bunun üzerine Nebî -sallallahu aleyhi ve sellem- şöyle buyurdu: 'Siz ancak zayıflarınızın duaları, namazları ve ihlasları sayesinde yardım görüyor ve rızıklandırılıyorsunuz.' Zira zayıflar, kalpleri dünya süsüne bağlanmaktan uzak (ve boş) olduğu için çoğunlukla duada daha ihlaslı, ibadette ise daha huşuludurlar.
Hadisten çıkan dersler
İnsanlara karşı tevazu göstermek ve başkalarını küçümseyip onlara karşı üstünlük taslamak yasaklanmıştır.
İbn Hacer şöyle demiştir: Güçlü olan kimse sahip olduğu cesaretinin faziletiyle öne çıkıyorsa, zayıf olan kimse de yaptığı duasının ve ihlasının (samimiyetinin) faziletiyle öne çıkar.
Fakirlere iyilik etmen ve haklarını onlara teslim etmen, Allah'ın sana merhamet etmesinin ve yardım etmesinin vesilelerindendir.
Arapça açıklama
ظن سعد بن أبي وقاص رضي الله عنه أن له فضلًا على من دونه من الضعفاء بسبب شجاعته ونحو ذلك!
فقال صلى الله عليه وسلم: هل تنصرون وترزقون إلا بضعفائكم بدعواتهم وصلاتهم وإخلاصهم؛ فهم غالبًا أشد إخلاصًا في الدعاء، وأكثر خشوعًا في العبادة لخلاء قلوبهم عن التعلق بزخرف الدنيا.
الحض على التواضع ومنع الترفُّع على الآخرين.
قال ابن حجر: إن كان القوي يترجح بفضل شجاعته، فإن الضعيف يترجح بفضل دعائه وإخلاصه.
الحث على الإحسان إلى الفقراء وإعطائهم حقوقهم، فإن ذلك من أسباب رحمة الله لك ونصره.
