İçeriğe geç

Sahîh-i Buhârî18. kitap

Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- yolculuk halinde iken öğle ile ikindiyi; yürüyüş üzere akşamla ile de yatsıyı birleştirirdi.

باب الْجَمْعِ فِي السَّفَرِ بَيْنَ الْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ

Sahih Muallak (senedi eksik) Sahîh-i Buhârî 1107

Râvi:İbn Abbâs

وَقَالَ إِبْرَاهِيمُ بْنُ طَهْمَانَ عَنِ الْحُسَيْنِ الْمُعَلِّمِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَجْمَعُ بَيْنَ صَلاَةِ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ إِذَا كَانَ عَلَى ظَهْرِ سَيْرٍ، وَيَجْمَعُ بَيْنَ الْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ‏.‏

Abdullah b. Abbâs -radıyallahu anhuma-'dan rivayet edildiğine göre; ''Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- yolculuk halinde iken öğle ile ikindiyi birleştirirdi. Akşam ile de yatsıyı birleştirirdi.''

Rivayet eden: Buhârî (No. 1107).

Kopyala
Kopyalanacaklar:
Hata bildir

Açıklama

Peygamberimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'in şeriati diğer semavi şeriatlar arasında mükelleflerden müsamahakârlık, kolaylık, her türlü sıkıntının ve zorluğun kaldırılması yahut da azaltılması açısından ayrılarak üstünlük göstermektedir. Bu kolaylıklardan bazıları şunlardır: Yolculukta aynı vakitte müşterek olan namazları aralarını birleştirerek cem yaparak kılmak. Asıl olan her namazın vaktinde kılınmasının farz olmasıdır. Ancak Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- yolculuğa çıkar ve yolculuk devam ederse adeti gereği öğle ile ikindi namazını cem-i takdim yahut da cem-i te'hir yaparak kılardı. Akşam ve yatsı namazlarını cem-i takdim yahut da cem-i te'hir olarak kılardı. Bunda kendisi ve beraberinde olan yolcular için en kolayını gözetmek gerekir. Yolculuk, iki namazı bir namazın vaktinde cem ederek kılmak için sebep olur. Çünkü o vakit, iki namaz içinde namaz vakti olmuştur.Zira yolculuk konaklama ve seyir durumunda meşakkat yeridir. Çünkü burada cem etme ruhsatı ancak kolaylık için verilmiştir.

Arapça açıklama

تمتاز شريعة نبينا محمد صلى الله عليه وسلم من بين سائر الشرائع السماوية بالسماحة واليسر وإزاحة كل حرج ومشقة عن المكلفين أو تخفيفهما، ومن هذه التخفيفات: الجمع في السفر بين الصلاتين المشتركتين في الوقت.

فالأصل وجوب فعل كل صلاة في وقتها، لكن كان من عادة النبي صلى الله عليه وسلم إذا سافر وجدَّ به السير في سفره، الجمع بين الظهر والعصر: إما تقديماً، أو تأخيراً، والجمع بين المغرب والعشاء: إما تقديماً أو تأخيراً، يراعى في ذلك الأرفق به وبمن معه من المسافرين، فيكون سفره سبباً في جمعه الصلاتين، في وقت إحداهما؛ لأن الوقت صار وقتاً للصلاتين كلتيهما؛ ولأن السفر موطن مشقة في النزول والسير، ولأن رخصة الجمع ما جعلت إلا للتسهيل فيه.

  • جواز الجمع لأجل السفر وهناك أعذار غير السفر تبيح الجمع، منها: المطر، والمرض، والاستحاضة، وهو نوع من المرض.
  • عند جمهور العلماء، أن ترك الجمع أفضل من الجمع، إلا في جَمْعَيْ عرفة ومزدلفة، لما في ذلك من المصلحة.
  • أنَّ السفر الذي يباح فيه الجمع وكذلك القصر، هو ما لا يزيد عن أربعة أيام، وتبعد 80 كيلًا.
  • أن جواز الجمع يختص بالظهر مع العصر، والمغرب مع العشاء، وأما الفجر فلا تجمع إلى غيرها.
  • ظاهره يدل على الجمع إذا كان سائرا في السفر، لولا ورود غيره من الأحاديث تدل على الجمع حال النزول.
  • جواز جمع التقديم والتأخير بين الصلاتين.
  • يسر الشريعة الإسلامية.

Âlimlerin hükümleri

İsim verilmeyen kaynak hüküm ifadesi: صحيح

Diğer rivayetler

Konular

11 Ekim 2026 Pazar 30 ربيع الآخر 1448 هـ