AlFateh Muhammad Zubair

Sudan, geçmişte ve özellikle 19. yüzyılın sonlarında, çok sayıda şeyhi ve Kur’an hıfz halveleriyle tanınan, İslami ilimler talebelerinin yöneldiği bir merkezdi. Ancak bu parlak dönem yıllar geçtikçe sönmeye başladı ve ülke parmakla sayılacak kadar az kâriyle anılır oldu. Bunların belki de en öne çıkanı, sesinin eşsizliği sayesinde geniş bir dinleyici kitlesi edinmeyi başaran imam ve kâri Şeyh AlFateh Muhammad Zubair’dir.

Her şey, Nil ve Beyaz Nil’in batı kıyısı boyunca uzanan ve Sudan’ın Hartum şehrinin karşısında yer alan Umdurman’da başladı: Kur’an-ı Kerim’in tecvidli tilaveti alanında söz sahibi olacak bir şeyhin başlangıcı. Bu şeyh, Allah’ın Kitabı’nın sevgisini çocukluğundan itibaren içine sindiren AlFateh Muhammad Othman Zubair’dir. Babası, bütün Sudan’da bilinen geleneğe uygun olarak, 1930’lu yılların başında Kur’an ezberletmek için kurduğu bir Kur’an halvesinin başındaydı.

Şeyh Zubair, Sudan’da yaygın olan geleneksel hıfz yöntemine, yani levhaya yazma ve ezberlediklerini halvenin hocasına sesli olarak okuma usulüne dayanarak Kur’an-ı Kerim’in tamamını küçük yaşta ezberledi. Ardından Hartum’daki Kur’an-ı Kerim Üniversitesi’ne girerek İslami ilimler alanında uzmanlaştı.

Şeyh AlFateh Zubair, babasından devraldığı ve yüzlerce hafız yetiştiren “Zubair Halvesi”ni yönetmesi ve Umdurman’daki Büyük Zubair Camii’nin imamlığını üstlenmesi sayesinde Sudan’da yüksek bir toplumsal saygınlığa sahiptir.

Şeyh Zubair, Sudan halkının Kur’an tilavetindeki özgün tarzının bir yansıması kabul edilir. Bu tarz, Ebu Ömer ed-Dûrî rivayetine dayanır; “Sudan’ın diğer bütün ülkeler arasında neredeyse tek başına kullandığı bir rivayet”tir. Şeyh Zubair, dinleyende bir vecd hâli uyandıran kalın ve keskin ses tonuyla öne çıkar.

Şeyh AlFateh Zubair, Sudan kanallarında yayınlanan çok sayıda Kur’an kaydıyla Sudan’ın ses arşivini zenginleştirmiştir. Ayrıca ülkenin çeşitli şehirlerinde dağıtılan mürettel bir hatim kaydı da bulunmaktadır.